“Chuỗi ngày liên tiếp” không chỉ là trò chơi điểm số hay sự ép buộc bản thân — đó là chiếc cầu vững chắc dẫn bạn từ ý định đến hành động. Bài viết A Surefire Way to Be More Productive từ The New York Times sẽ khiến bạn nhìn lại cách xây dựng thói quen, không dựa trên ý chí hay kỷ luật hà khắc, mà dựa trên một cơ chế tâm lý cực kỳ hiệu quả: sợ mất chuỗi. Tác giả dùng những ví dụ gần gũi và đa chiều để giúp bạn hiểu tại sao một việc nhỏ lặp lại mỗi ngày lại có sức mạnh thay đổi cả lối sống — và đâu là cách để bắt đầu mà không… sợ hỏng.
Thiên Toán 17, Tháng 4 2025
Tác giả: Nell McShane Wulfhart | The New York Times, 31/01/2025
Một công thức chắc chắn để trở nên hiệu quả hơn
Dưới đây là lý do việc “giữ chuỗi” có thể giúp bạn đạt được mục tiêu của mình.
Nhà văn David Sedaris mỗi ngày đi bộ 21.000 bước. Nhà làm phim John Wilson đã viết nhật ký mỗi ngày từ năm 2007. Và theo lời đồn, danh hài Jerry Seinfeld duy trì hiệu suất công việc bằng cách viết truyện cười mỗi ngày.
Tôi cũng có ví dụ riêng — suốt tám năm qua, ngày nào tôi cũng chạy ít nhất một dặm. Điều kỳ lạ là: tôi không hề thích chạy. Tôi chạy dở tệ. Tôi cũng ghét ra ngoài trời. Vậy tại sao tôi vẫn tiếp tục?
Vì tôi đang giữ một “chuỗi”.
Bất kỳ ai từng lượn qua lượn lại trong phòng ngủ để đạt đủ 10.000 bước, hoặc gấp rút hoàn thành một bài học trên Duolingo chỉ để giữ thứ hạng, sẽ hiểu rõ câu thần chú: “Đừng làm đứt chuỗi!”
“Chuỗi ngày liên tục” có thể thúc đẩy ta, giúp hình thành thói quen tích cực và tiến gần hơn tới mục tiêu. Nếu bạn đang loay hoay với một quyết tâm đầu năm chỉ kéo dài được… đến giữa tháng 1, thì chiến lược “giữ chuỗi” có thể là giải pháp.
Vì sao chuỗi lại hiệu quả?
Theo tiến sĩ Katy Milkman, nhà khoa học hành vi tại Đại học Pennsylvania, chuỗi hoạt động hiệu quả vì hai yếu tố tâm lý: tránh mất mát và mưu cầu thành tựu.
Hãy nói về thành tựu trước: Việc duy trì một chuỗi mang lại động lực vì nó là “một thứ lấp lánh để bạn với tới”. Nó giống như có phần thưởng hàng ngày khiến bạn muốn tiếp tục.
Mặt khác, “tránh mất mát” là việc bạn sợ đánh mất thứ mình đã có — cụ thể là chuỗi ngày liên tục ấy. Nỗi sợ bị đứt chuỗi còn có thể mạnh mẽ hơn cả niềm vui khi đạt được thêm một ngày mới. Hai động lực này kết hợp sẽ giữ bạn đi đúng hướng.
Ngoài ra, việc được “đánh dấu xong” một việc mỗi ngày cũng mang lại cảm giác có ý nghĩa.
Alysa Beckner và Jackson Grover, hai người bạn sống ở London và Los Angeles, đã gửi cho nhau một bức ảnh selfie mỗi ngày kể từ khi còn học đại học. Đến giờ họ vẫn chưa bỏ một ngày nào — và chuỗi này đã trở thành cách để duy trì tình bạn một cách tự nhiên.
Làm sao để chuỗi hoạt động cho bạn?
Để chuỗi biến thành thói quen thật sự, theo tiến sĩ Wendy Wood (ĐH Nam California), bạn cần lặp lại hành vi trong cùng một hoàn cảnh để nó trở thành tự động.
Một số mẹo khác:
1. Chọn việc bạn thích
Lauren LoGrasso, một podcaster ở Los Angeles, thiền gần như mỗi sáng từ năm 2018 đến nay. Cô nói: “Tôi là người thiếu kiên định nhất, ngoại trừ việc này — vì nó thực sự khiến cuộc sống tôi tốt hơn.”
Lời khuyên: Hãy chọn việc khiến bạn thấy giá trị, dù là cuối tuần hay kỳ nghỉ, bạn vẫn muốn làm.
2. Tận dụng công nghệ và yếu tố “game”
Carol Sable Wade, sống ở Minneapolis, có chuỗi học Duolingo hơn 2.000 ngày và đang nằm trong “Diamond League”. Cơ chế thi đua, điểm số giúp cô duy trì động lực.
Hãy tìm ứng dụng có yếu tố “trò chơi” mà bạn thấy vui — đó là một trợ thủ đắc lực.
3. Tự tha thứ
Nhiều người không dám bắt đầu vì sợ… làm đứt chuỗi. Nhưng hãy cho phép mình nghỉ một ngày, miễn là không nghỉ hai ngày liên tiếp. Theo tiến sĩ Emiliana Simon-Thomas, điều quan trọng là tiến bộ đều đặn, không nhất thiết phải là mỗi ngày.
Đừng quên những giá trị đi kèm
Tôi vẫn chạy mỗi ngày không chỉ vì sức khoẻ. Nó còn giúp tôi trì hoãn ít hơn và luyện tính kỷ luật cho những việc khác.
Hãy tìm những lợi ích không hiển nhiên. Ví dụ như nhà văn Gretchen Rubin đã đến bảo tàng Metropolitan mỗi ngày từ sau đại dịch — không phải vì cô bắt buộc, mà vì cô thấy “niềm vui từ sự lặp lại”.
“Chúng ta hay nói về sự mới mẻ đem lại hạnh phúc,” cô viết, “nhưng niềm vui từ những điều đều đặn hàng ngày cũng xứng đáng được trân trọng.”